ASP.NET 2.0 için İlk Adım
.NET 2.0 geliyor.
Microsoft, ASP.NET’in 2.0 versiyonun da dahil olduğu .NET Framework 2.0 ’ın Beta 2 sürümünü geçtiğimiz günlerde piyasaya sürdü.
Ürünlerin beta sürümleri ürünün RTM versiyonu piyasaya çıkmadan, dağıtılan ve uygulama geliştiricilerin üzerinde çalışıp hata raporu vermeleri, geri bildirimlerde bulunmaları için çıkarılır. .NET 2.0 için herkese açık ve bazı herkese açık olmayan beta sürümleri oldu.
Beta 2 sürümü nesne modeli gibi başlıklarda değişikliğin beklenmediği, daha çok olması muhtemel hataların giderileceği bir sürüm.
Eğer henüz 2.0 ile çalışmaya başlamadıysanız artık zamanı geldi. Kendinizi ürün piyasaya çıkmadan hazırlamalısınız. Zira bir çok şirket Beta 2 ile ürünler geliştirmeye ve RTM versiyon ile son düzenlemeyi yapmaya hazırlanıyor. Yine piyasada Beta sürümler üzerine yazılmış ve yazılacak kitaplar vardır ve olacaktır. Eğer 2.0 ile çalışmaya başlamadıysanız, “vakit geldi.”
ASP.NET’in gelişiminden önce konuya .NET Framework olarak bakmalıyız. Bir çok deyim duymuş olabilirsiniz. 2.0, Whidbey, 2005 gibi. Yeni sürümü çıkmakta olan .NET Framework ve Visual Studio’nun versiyonları şu şekildedir. .NET Framework 2.0 ve Visual Studio 2005. Dikkatinizi çeken bir nokta var sanırım. Artık Visual Studio.NET değil Visual Studio diyoruz ürünün ismine. Microsoft aldığı bir karar ile artık ürünlerinin sonunda .NET ifadesini kullanmayacak.
.NET Framework içerisinde yer alan .NET bileşenleri yani ASP.NET, ADO.NET gibi teknolojiler de isimlerinin sonuna 2.0 şeklinde versiyon eki alıyor. ASP.NET 2.0, ADO.NET 2.0.
Visual Studio 2005 ile ise .NET Framework üzerine uygulama geliştirmek çok daha hızlı, üretken hale geliyor. Refactoring, Unit testing, geliştirilmiş Intellisense gibi kavramlar hayatımızı çok daha kolay hale getirecek.
Microsoft’un 2005 ailesi ile beraber yeni ürünü olarak piyasaya sunduğu Visual Studio Team System (http://lab.msdn.microsoft.com/teamsystem/) ile yazılım takımlarının proje yönetiminde kullanacağı bir uygulama olarak geliyor. Visual Studio Team System (VSTS) Microsoft uygulama geliştiricilerinin proje yönetimi için, 3.parti araçları kullanmalarına gerek bırakmıyor. Bug tracking, görev yönetimi gibi kavramları(work item) olarak yönetebilmemizi sağlıyor. VSTS .NET yazılım geliştiricileri için heyecan verici güzel yeniliklerden birisi.
ASP.NET 2.0 geliyor.
.NET Framework üzerinde web uygulamaları geliştirmek için kullandığımız ASP.NET’in de yeni versiyonu, yepyeni özellikler ile piyasaya çıkacak. Microsoft Haziran 2000’de .NET Framework’ün Technology Preview versiyonunu piyasaya çıkardığında bir çok Active Server Pages (ASP) uygulama geliştiricisi çok farklı bir dünyaya merhaba demişti.
Ayrıca zaten Object Oriented dünyada uygulama geliştirenler ise ASP nin yeni versiyonu diyebilmemize izin vermeyecek kadar büyük yenilikler ile gelen ASP.NET ile uygulama geliştirmeye çok daha kolay adapte olabileceklerdi.
Artık .NET Framework vardı. Web tabanlı uygulama geliştirirken büyük bir kütüphane olarak emrimizde olan .NET Framework Base Class Library (BCL) ve Object Oriented Programming (OOP) yeteneklerine sahip Visual Basic .NET , C# ve diğer programlama dilleri ile çok daha üretken uygulama geliştiriliyordu.
Neden ASP.NET 2.0?
Halen .NET Framework ile elde ettiğimiz bu özellikler ile uygulama geliştirilebiliyor iken neden yeni bir sürüm çıktı?
Aslında kullandığımız platform çok sağlam değildi de biz mi buna inandırıldık?
Yeni sürüm tüm kategorilerde getirdiği yenilikler ile uygulama geliştiricilerin daha üretken olmalarını sağlamaktadır. Ayrıca getirdiği yeni kavramlar ile var olan özellikler üzerine eklentiler yapmaktadır.
Örnek verecek olursak, yazdığınız her uygulamada tekrar tekrar yazdığınız üyelik yönetim işlemlerini daha pratik ve tüm dünyada uygulama geliştiricilerin kullandığı ortak tasarım kalıplarına uygun biçimde çok daha kısa sürede ve daha az kod yazarak oluşturabilmemizi sağlıyor.
.NET çatısı altında ASP.NET 2.0 yenilikleri nelerdir?
“ASP.NET 2.0 çıkıyor, bildiğimiz her şeyi unutup yepyeni bir teknoloji mi öğreneceğiz?” sorusuna net olarak “Hayır” yanıtını verebiliriz.
Evet öğrenmemiz gereken yeni özellikler olacak. Ancak bildiğimiz her şey ASP.NET 2.0 ile beraber yaşayacak. Biz sadece gelen yenilikleri öğrenerek işimizi daha hızlı ve sağlam biçimde yapabiliyor olacağız.
ASP.NET takımı ASP.NET 2.0’ın amacını aşağıdaki başlıklar ile özetliyor.
ASP.NET 2.0 ile gelen yeniliklerin ve kolaylıkların farkına varabilmek için aşağıdaki tabloyu incelemek yeterlidir.
ASP.NET v1.1
ASP.NET 2.0
Tür sayısı
321
1138
Namespace sayısı
12
20
Assembly boyutu
~1.2MB
> 5MB
ASP.NET 1.1 sürümünde 321 adet tür (class,enum,structure,delegate) var iken, 2.0 sürümünde 1138 adet tür mevcut.
ASP.NET 1.1 sürümünde 12 adet namespace var iken 2.0 sürümünde 20 adet namespace var.
ASP.NET 1.1 sürümünde assembly (System.Web.dll) boyutu yaklaşık 1.2MB iken, 2.0 sürümünde 5MB dan büyüktür.
ASP.NET 2.0’in özelliklerini ayrıntısı ile inceleyeğimiz diğer makaleler de görüşmek üzere.
Cengiz HAN
Microsoft ASP.NET MVP
cengiz@cengizhan.com