Makale Özeti

Yazımızın bu bölümünde mobil kontrollerden birkaçını inceleyeceğiz. Bunlar form, label, Textbox, textview, objectlist, link ve phonecall kontrolleri olacak.

Makale

Visual Studio ve Mobil Uygulamalar – 2
Yazımızın bu bölümünde mobil kontrollerden birkaçını inceleyeceğiz. Bunlar form, label, Textbox, textview, objectlist, link ve phonecall kontrolleri olacak.
Öncelikle form kontrolünden başlayalım, form kontrolündeki ana fikir formun cihazin ekranını temsil etmesi ve tek bir sayfa üzerinde çeşitli formlar olmasıdır. Web formları ve Windows formlarından farklı olarak mobile web page üzerinde birden fazla form olabilir ve bu formlar arasında aynen web üzerinde doasiliyormus gibi dolasilabilir. Link kontrolünün hedefine baktıgınızda, herhangi bir web veya obil sayfa veya o sayfadaki diger formlar karşınıza çıkacaktır. Aktif olan formu ise .activeform ile bulabilirsiniz. Burada Sayfa formları kapsamakta ve arka planda bunn getirdiği avantajları cihaz ozelliklerine göre kullanmaktadır.
Label kontrolü küçük miktarlı ve salt okunur metin bilgilerini kapsamak icin kullanılabilir, bu kontrolde ek olarak HTML formatlı metni de gösterebilme özelliği vardır. Markup formatladıgınız bir texsti kullanabilme özelliği sayesinde web sayfalarından alıntıları filtrelemeden gosterebiliriz.
Textview kontrolü sadece mobil kontroller arasında bulunan bir komntroldür. Yoğun metinlerde kullanılabilir. En büyük özelliği cihaza göre sayfa ayarlaması yapabilmesidir(pagination). Örneğin Ipaq üzerinde tek ekranda tüm metni gözsterebilirken bir Ericsson cihaz üzerinde yedişer satırlık sayfalara bölünecektir. Pagination un önemli özelliklerinden biriside kendi içinde navigasyon imkanı sağlamasıdır.
Selectionlist kontrolü de mobil kontroller arasında önemli kontrolleren birisidir. Çeşitli modları olabilir (ListBox | Radio Button | CheckBox | MultiSelect ) . Bu kontolün özelliği ise çeşitli cihazlara göre ayarlanabilmesidir. Yazılım yaparken checkbox, bullet vb kontroller kullanırız, kritik olan bazı cihazların bu kontrolleri desteklememesidir. Böyle durumlarda kontrolümüz, örnegin radio button , numaralar ile seçilebilen bir kontrole dönüşecektir. Fakat bu sadece desteklemeyen cihazlarda olacak ve .NET tarafından otomatik olarak çözümlenecektir. Dolayısı ile selectionlist ile istediğimiz özelliği kullanıp gerisine karışmama özgürliğünü kullanabiliyoruz.
Objectlist ise web ve windows development yapmış kişilere daha çok datagrid’in farklı bir versiyonu olarak gelecektir. En önemli özelliği veriyi sütün değil de satır olarak göstermesi. Veriye bağladiktan sonra karşınıza kullandığınız cihaza bağlı olarak bir grid veya çoktan seçmeli bir liste gelir ve bunu detaylarına ilerleyebirirsiniz. Pagination bu kontrolde de desteklendiği için farklı cihazlarla uğraşan yazılımcıların çok seveceği bir kontrol.

Link kontrolü web sayfalarında olduğu gibi sizi adresler arasında dolaştırmanın yanısıra sayfa üzerindeki formları da gezebilmenizi sağlıyor. Link kontrolünün bir uzantısı olan softkeys ise mobil telefon üzerindeki 2 veya 3 tane olan menu vb tuşları kullanabilmenizi sağlıyor.

Son olarak phonecall kontrolü ile de sadece telefonlar üzerinde çalışan ama telefon defterinden otomatik olarak bir numarayı arayan bir kontrol olarak karşımıza çıkıyor.
Mobil kontroller bunlarla kısıtlı değil, sadece birkaç tanesini inceledik, bunun haricinde kullanabileceğimiz kontroller için VS.NET de bir asp.net mobile project açmanızı tavsiye ederiz. Bunun ötesinde mobil kontrollerin özelleştirilmesi konusunu ise bir başka yazıda inceleyeceğiz.
Gökşin Bakır
MSDN Regional Director