Makale Özeti

Bu yazımızda Silverlight 2.0 ile beraber WebClient sınıfının kullanımına değinirken Cross-Domain veri trafiği ile ilgili kuralların ayarlanmasına ve istemci tarafında XLINQ kullanımına göz atacağız.

Makale

Silverlight 2.0 ile beraber istemci tarafında .NET dillerini kullanabildiğimizi ilk duyduğumda aklıma gelen ilk şey WebClient sınıfını artık istemci tarafında da kullanıp kullanamayacağım olmuştu. Kesinlikle kullanabiliyoruz, hatta bununla kalmayıp istersek daha detaylı bir kullanım için HttpWebRequest'i de tercih edebiliriz. Tüm bu sınıflar bize REST kullanımında yardımcı oluyorlar. Normal şartlarda uygulamalar arasında veri transferi için WSDL tanımlarına sahip servislerin kullanımı tavsiye edilse de hala maalesef herhangi bir kural tanımı olmayan veri kaynaklarını da kullanmak durumunda kalabiliyoruz. İşte tam bu noktada WebClient basit işlemler için imdatımıza yetişiyor. Eğer farklı HTTP Verb'lerini (GET, PUT, POST, DELETE) kullanacaksanız daha detaylı işlemler için HttpWebRequest'i tercih etmeniz gerekecektir. WebClient işin sadece GET kısmında yer alıyor.

Örneğimizdeki Silverlight 2.0 Beta 1 uygulamasında System.Net.WebClient sınıfını kullanarak sunucudaki bir xml dosyasını okuyacağız. İlk olarak okuduğumuz veriyi göstermek üzere uygulamamıza bir TextBlock ve veriyi çekme işlemini başlatmak üzere bir de Button ekleyerek aşağıdaki XAML kodunu yaratalım.

<UserControl x:Class="SilverlightApplication7.Page"

    xmlns="http://schemas.microsoft.com/client/2007"

    xmlns:x="http://schemas.microsoft.com/winfx/2006/xaml"

    Width="400" Height="300">

  <Grid x:Name="LayoutRoot" Background="White">

    <TextBlock Height="47" Margin="57,45,151,0" VerticalAlignment="Top" Text="TextBlock" TextWrapping="Wrap" x:Name="Metin"/>

    <Button HorizontalAlignment="Stretch" Margin="94,136,151,121" VerticalAlignment="Stretch" Content="Button" x:Name="Dugme"/>

  </Grid>

</UserControl>

Sayfamız hazır olduğuna göre artık WebClient nesnemizi yaratacak olun kodu düğmemizin arkasına yazabiliriz.

    Private Sub Dugme_Click(ByVal sender As Object, ByVal e As System.Windows.RoutedEventArgs) Handles Dugme.Click

        Dim Istek As New System.Net.WebClient

        AddHandler Istek.DownloadStringCompleted, AddressOf istek_DownloadStringCompleted

        Istek.DownloadStringAsync(New Uri("http://www.alanadi.com/veri.xml"))

    End Sub

Yukarıdaki kodumuz içerisinde ilk olarak WebClient nesnemizi yaratıyoruz. Bir sonraki adımda elimizdeki WebClient nesnesinin DownloadStringCompleted durumunu harici bir event-handler'a bağlıyoruz. Bunu yapmamızın nedeni WebClient sınıfının kendisine verilen bir adresten alacağı veriyi tamamen asenkron olacak alıyor olması. Yani sunucudan veri tam olarak geldiğinde bizi haberdar edecek olan event-handları tanımlamamız gerekiyor. Son adımda ise DownloadStringAsync komutuna hedef adresi de bir Uri değişkeni olarak aktararak veri talebimizi sunucuya göndermiş oluyoruz. Sıra geldi veri geldiğinde çalıştırılacak olan event-handler kodunu yazarak veriyi TextBlock içerisine yazdırmaya. Fakat onun öncesinde ilk olarak hedef aldığımız XML dosyasının yapısına bir göz atalım.

<?xml version="1.0" encoding="utf-8" ?>

<Root>

  <Kayitlar>

    <Kayit>

      <Adi>Ahmet</Adi>

    </Kayit>

    <Kayit>

      <Adi>Daron</Adi>

    </Kayit>

    <Kayit>

      <Adi>Mehmet</Adi>

    </Kayit>

  </Kayitlar>

</Root>

Örnek XML dosyamızı sunucudan istemciya aldıktan sonra biz sadece adının içerisinde "Dar" geçen ilk kaydı bularak onun Adi'ni göstermek istiyoruz. Bu XML dosyası çok daha farklı olabilirdi, içerisinde ID ve Adi bilgileri olan bir ürün listesi olabilir ve istemci tarafına aldıktan sonra farklı şekillerde filtrelemek isteyebilirdiniz. Tüm bunları rahatlıkla yapabilmek için Silverlight 2.0 Beta 1 ile istemci tarafında XLINQ kullanacağız. Silverlight 2.0 içerisinde XLINQ kullanabilmek için Silverlight projenizde "Solution Explorer" içerisinde sağ tıklayarak gelen menüden "Add Reference" komutu vermeniz ve "System.Xml.Linq" sınıfını eklemeniz gerekiyor. Sonrasında artık normalde olduğu gibi XDocument ve tüm XLINQ özelliklerinden faydalanabiliriz.

    Private Sub istek_DownloadStringCompleted(ByVal sender As Object, ByVal e As System.Net.DownloadStringCompletedEventArgs)

        Dim YeniDoc As Xml.Linq.XDocument = Xml.Linq.XDocument.Parse(e.Result)

        Metin.Text = (From Gelenler In YeniDoc.<Root>.<Kayitlar>.<Kayit> _

                      Where Gelenler.<Adi>.Value.Contains("Dar") _

                      Select Gelenler.<Adi>.Value).SingleOrDefault

    End Sub

Bir önceki adımda düğmeye tıklandığında yarattığımız WebClient nesnesine aktardığımız event-handları burada tanımlıyoruz. Böylece sunucudan veri geldiğinde bu metod çalıştırılıyor olacak. Sunucudan gelen ham veriye e.Result ile ulaşabiliyoruz. Gelen veri özünde XML olacağı için hemen bir XDocument yaratarak XDocument sınıfının Parse özelliği ile verimizi işlenebilir hale getiriyoruz. Son adımda ise klasik bir XLINQ sorgusu yazarak adında "Dar" geçen kaydı bularak değeri Metin adındaki TextBlock nesnemize aktarıyoruz.

Böylece sunucudan farklı bir XML dosyasını alarak XLINQ ile rahatlıkla istemci tarafında işleyebildiğimizi gördük.

Peki ya başkan bir alan adından veri çekmek istersek?

Aslında bu bölümde bahsedeceğimiz sorun Silverlight'dan bağımsız olup tüm AJAX uygulamalarında geçerli bir sorun. Maalesef tarayıcılardaki uygulamalar güvenlik sebepleri ile kendi çalıştıkları alan adı haricindeki konumlardan veri alamaz veya gönderemezler. Bu nedenle maalesef Silverlight tarafından da yola çıkarak başka bir alan adından veri almak mümkün değil gibi gözükebilir. Oysa bir yol var.

İster harici klasik ASMX Web Servisleri, ister WCF servisleri veya ister doğrudan REST kullanmak isteyin, harici bir alan adına ulaşmak istiyorsanız aslında söz konusu alan adındaki veri kaynağının size ulaşım izni vermiş olması gerekiyor. Silverlight 2.0 karşı hedef alan adında clientaccesspolicy.xml adında bir dosya arar. Eğer bu dosyayı bulabiliyorsa içerisinde yazılı kurallar çerçevesinde sizin söz konusu alan adındaki içeriğe ulaşmanıza izin verir.

<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>

<access-policy>

  <cross-domain-access>

    <policy>

      <allow-from>

        <domain uri="*"/>

      </allow-from>

      <grant-to>

        <resource path="/" include-subpaths="true"/>

      </grant-to>

    </policy>

  </cross-domain-access>

</access-policy>

Yukarıdaki gibi bir clientaccesspolicy.xml dosyası herhangi bir alan adından hedef alan adındaki her konuma ulaşılabileceği anlamına gelir. İsterseniz bu dosyayı değiştirerek farklı kurallar koyabilir, sadece belirli alan adlarında çalışan uygulamaların hedef konuma ulaşabilmesini sağlayabilirsiniz.

<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>

<access-policy>

  <cross-domain-access>

    <policy>

      <allow-from>

        <domain uri="http://daron.yondem.com"/>

      </allow-from>

      <grant-to>

        <resource path="/servisler/" include-subpaths="true"/>

      </grant-to>

    </policy>

  </cross-domain-access>

</access-policy>

Örneğin yukarıdaki gibi bir policy dosyasında sadece daron.yondem.com adresinden xml dosyasının bulunduğu alan adında servisler klasörü içerisinde kaynaklara ulaşılabileceği tanımlanmış. Policy dosyaları ile ilgili detaylara buradan ulaşabilirsiniz.

Hepinize kolay gelsin.