Makale Özeti

Bu yazımızda Silverlight 2.0 Beta 2 ile bir mail form uygulamasının sunucu tarafındaki teknolojilerden bağımsız olarak nasıl yapılabileceğini incelerken örnek bir PHP mail form altyapısı kuracağız. Silverlight uygulamamız sunucu tarafındaki PHP ile haberleşerek kulllanıcı arayüzündeki bilgileri sunucuya iletecek ve mail gönderimi gerçekleşecek.

Makale

İster PHP olsun ister farklı sunucu taraflı programlama dilleri olsun hepsi de "adı üzerinde" sunucu tarafında çalışıyorlar. Biz ise Silverlight tarafında tamamen istemcide çalışıyoruz. Bu çerçevede Silverlight'ın tamamen sunucudan bağımsız olduğunu düşünürsek aslında sunucu ile belirli standartları yakaladığımız sürece istediğimiz sunucu taraflı programlama altyapısı ile entegrasyon sağlayabiliriz. Bu standartlar WSDL kuralları çerçevesinde hazırlanmış bir web servisi olabileceği gibi bazen çok basit bir POST işlemi bile olabilir. Bu yazımda Silverlight 2.0 Beta 2 ile beraber sunucu tarafında bir PHP kodu kullanarak mail gönderim işlemi yapacağız. Hazırladığımız Silverlight 2.0 uygulamasının XAP dosyasını sunucuya atmamız uygulamamızın çalışması için yeterli olacaktır.

Önce PHP tarafını çözelim!

PHP tarafında çok detaya girmeyeceğiz. Yapacağımız şey basit bir şekilde sayfaya POST ile gönderilen değişkenleri alıp uygun bir mail mesaj stringi haline çevirdikten sonra mail olarak istediğimiz kullanıcıya göndermek olacak.

<?php

$senderName = $_POST['Gonderen'];

$senderEmail = $_POST['Email'];

$emailMessage = $_POST['Mesaj'];

$recipient = "alici@domain.com";

$subject = "Mesaj Konusu";

$headers = "From: $Email";

$message = "Kimden: $Gonderen\nEposta Adresi: $Email\n\n Mesaj: $Mesaj";

$message = stripslashes($message);

mail($recipient, $subject, $message, $headers)

?>

Örneğimize devam ederken ufak bir uyarıda bulunmam gerek. Kesinlikle yukarıdaki gibi bir PHP dosyasını sitenize bu haliyle bırakmayın. Şu an yukarıdaki dosyada ne post eden arkadaşın kimliği, ne sender'ın agent tipi hiçbir şey kontrol edilmiyor. Güvenlik açısından kesinlikle bu kodun geliştirilmesi gerek aksi halde önüne gelen buraya bilgileri POST ederek size milyonlarca mail yollayabilir.

Uygulamamızın tasarımını yapalım

Yine çok basit bir mailform hazırlayacağız. Blend 2.5 içerisinden Silverlight sayfamıza toplam üç adet TextBox ve bir de Button koyuyoruz. Site ziyaretçileri isimlerini, maillerini ve mesajlarını yazarak düğmeye basıp gize gönderebilecekler. Oluşturduğumuz uygulamanın XAML kodunu aşağıda inceleyebilirsiniz.

<UserControl x:Class="SilverlightApplication2.Page"

   xmlns="http://schemas.microsoft.com/winfx/2006/xaml/presentation"

   xmlns:x="http://schemas.microsoft.com/winfx/2006/xaml"

   Width="400" Height="300">

    <Grid x:Name="LayoutRoot" Background="White">

        <TextBox Height="32" Margin="96,42,74,0" VerticalAlignment="Top" Text="Adınız" TextWrapping="Wrap" x:Name="txtAdi"/>

        <TextBox Height="29" Margin="96,88,74,0" VerticalAlignment="Top" Text="Mailiniz" TextWrapping="Wrap" x:Name="txtMaili"/>

        <TextBox Margin="96,132,74,81" Text="Mesajınız" TextWrapping="Wrap" x:Name="txtMesaji"/>

        <Button Height="32" HorizontalAlignment="Stretch" Margin="180,0,146,31" VerticalAlignment="Bottom" Content="Gönder" x:Name="btnGonder"/>

    </Grid>

</UserControl>

Kodlamaya geçelim

Uygulamamızın kod kısmında bir WebClient nesnesi kullanacağız. WebClient nesnemize sahnedeki tüm bilgileri bir String olarak vererek POST metodu ile bilgileri kendisine parametre olarak vereceğimiz bir adrese göndermesini isteyeceğiz.

[VB]

        Dim VeriGonder As New System.Net.WebClient

        VeriGonder.Headers(HttpRequestHeader.ContentType) = "application/x-www-form-urlencoded"

[C#]

            System.Net.WebClient VeriGonder = new System.Net.WebClient();

            VeriGonder.Headers[HttpRequestHeader.ContentType] = "application/x-www-form-urlencoded";

VeriGonder adını verdiğimiz WebClient nesnemin hemen ContentType bilgisini ayarlamam gerekiyor. Bunun için WebClient'ın Headers dizisinden ContentType'ı bularak form-urlencoded olarak değiştiriyorum. Böylece birazdan URLEncode tekniği ile hazırladığımız verileri bu WebClient ile rahatlıkla sunucuya gönderebileceğiz.

[VB]

        Dim GonderilecekData As String = "Gonderen=" & Browser.HttpUtility.UrlEncode(txtAdi.Text) & "&"

        GonderilecekData &= "Email=" & Browser.HttpUtility.UrlEncode(txtMaili.Text) & "&"

        GonderilecekData &= "Mesaj=" & Browser.HttpUtility.UrlEncode(txtMesaji.Text)

[C#]

            string GonderilecekData = "Gonderen=" + System.Windows.Browser.HttpUtility.UrlEncode(txtAdi.Text) + "&";

            GonderilecekData += "Email=" + System.Windows.Browser.HttpUtility.UrlEncode(txtMaili.Text) + "&";

            GonderilecekData += "Mesaj=" + System.Windows.Browser.HttpUtility.UrlEncode(txtMesaji.Text);

Kodumuz içerisinde hemen göndereceğimiz verileri Key/Value çiftleri şeklinde birleştiriyoruz. Göndereceğimiz her verinin bir ismi ve tabi ki değeri olması gerekiyor. Aslında yaptığımız şey normalde URL üzerinden göndereceğimiz veriyi URLEncode ile aynı şekilde oluşturmak. Eğer göndereceğiniz verilerin sayısı çok ise performans açısından standart String işlemleri yerine bir StringBuilder kullanmanızı tavsiye ederim.

[VB]

        AddHandler VeriGonder.UploadStringCompleted, AddressOf VeriGonder_UploadStringCompleted

        VeriGonder.UploadStringAsync(New Uri("http://localhost:49424/SilverlightApplication2Web/mailgonder.php", UriKind.Absolute), "POST", GonderilecekData)

[C#]

            VeriGonder.UploadStringCompleted += VeriGonder_UploadStringCompleted;

            VeriGonder.UploadStringAsync(new Uri("http://localhost:49424/SilverlightApplication2Web/mailgonder.php", UriKind.Absolute), "POST", GonderilecekData);

Son olarak verimizi sunucuya göndermeden önce gönderme işlemi tamamlandığında çalıştırılmak üzere VeriGonder nesnemizin UploadStrintCompleted event'ına da bir event-handler bağlıyoruz. Artık verimizi sunucuya göndermeye hazır olduğumuza göre hemen adresini vererek POST metodu ile veriyi yolculayabiliriz.

[VB]

    Private Sub VeriGonder_UploadStringCompleted(ByVal sender As Object, ByVal e As System.Net.UploadStringCompletedEventArgs)

        btnGonder.Content = "Tamam"

    End Sub

[C#]

        private void VeriGonder_UploadStringCompleted(object sender, System.Net.UploadStringCompletedEventArgs e)

        {

            btnGonder.Content = "Tamam";

        }

Veri gönderme işlemi tamamlandığında ekrandaki kontrolleri kaldırıp bir teşekkür mesajı göstermek güzel olabilirdi. İşin o kısmını ben size bırakmış oliyim. Şimdilik UploadStringCompleted event'ında düğmeye "Tamam" yazdırarak örneğimizi çalıştırabiliriz.

@ İşaret Sorunu!

Ufak bir sorunumuz var. Silverlight 2.0 Beta 2 ile beraber gelen bu sorun ufak gibi gözükse de aslında epey önemli :) Yukarıdaki örneği çalıştırdığınızda göreceksiniz ki herhangi bir TextBox içerisinde @ işareti koyamıyorsunuz. Bunun basit bir nedeni var, aslında AltGr tuşu ile oluşturduğunuz hiçbir karakteri TextBox'lara yerleştiremeyeceksiniz. Neden mi? Bilmiyorum, bu bir bug. Silverlight 2.0'ın Beta 2 sonrasında sürümlerinde bu hata giderilecek. Şimdilik aşağıdaki gibi bir çözüm uygulayabiliriz.

[VB]

    Dim Oncekiler(1) As Integer

 

    Private Sub txtMaili_KeyDown(ByVal sender As Object, ByVal e As System.Windows.Input.KeyEventArgs) Handles txtMaili.KeyDown

        If e.PlatformKeyCode = 81 Then

            If Oncekiler(0) = 17 And Oncekiler(1) = 18 Then

                txtMaili.Text &= "@"

                txtMaili.SelectionStart = txtMaili.Text.Length

            End If

        End If

        Oncekiler(0) = Oncekiler(1)

        Oncekiler(1) = e.PlatformKeyCode

    End Sub

[C#]

        int[] Oncekiler = new int[2];

 

        private void txtMaili_KeyDown(object sender, System.Windows.Input.KeyEventArgs e)

        {

            if (e.PlatformKeyCode == 81)

            {

                if (Oncekiler[0] == 17 & Oncekiler[1] == 18)

                {

                    txtMaili.Text += "@";

                    txtMaili.SelectionStart = txtMaili.Text.Length;

                }

            }

            Oncekiler[0] = Oncekiler[1];

            Oncekiler[1] = e.PlatformKeyCode;

        }

İlk önce uygulamaya çalıştığımız mantığı kavrayalım. txtMail adındaki textBox içerisinde herhangi bir tuşa basıldığında yukarıdaki gibi KeyDown event'ı çalışacaktır. Bu event'a baktığımızda klavyede AltGr tuşuna basıldığında sırası ile iki tuşa basılmış gibi sistemin 17 ve sonrasonda da 18 numaralı PlatformAnahtarları'nı döndürdüğünü görebiliriz. Bu tuşların Macintosh dahil tüm sistemlerdeki PlatformKeyCode adında anahtarları vardır ve bu değerler sürekli aynıdır. Normalde biz @ işaretini koyabilmek için AltGr'ye bastıkdan sonra bir de Q harfine basarız. O zaman kontrol etmemiz gereken durum şu; Q harfine basıldıysa acaba bir önceki basılan tuş AltGr miydi? Eğer öğleyse bana bir @ işareti lazım. İşte kodumuz da bu kontrolü yapıyor. Sürekli olarak basılan son iki tuşu Oncekiler adındaki dizimizde saklıyor ve her tuşa basıldığında KeyDown içerisinde eğer Q harfine basılmış ise son basılan iki tuşun KeyCode'larının da 17 ve 18 olup olmadığını kontrol ediyoruz. Eğer durum buysa txtMaili TextBox'ı içerisine bir @ işareti ekleyip imleci metnin en sonuna gönderiyoruz.

Sonuç

Makalemizde kullandığımız teknik aslında web programcılığının en ilkel zamanlarından bu güne kadar gelen ve yapı taşı diyebileceğimiz POST metodunun ta kendisi. Bu çerçevede sunucu taraflı programlama sistemlerinin hepsi bu şekilde veri trafiğine açık olduğu için aynı teknikler ile Silverlight'ı sunucu tarafı ile rahatlıkla konuşturabilir ve ister sunucunun işletim sistemi olsun, ister kullanılan teknoloji olsun her konuda tam bağımsızlığın tadını çıkartabilirsiniz.

Hepinize kolay gelsin.

Daron Yöndem
MVP, MCT, MCPD, MCITP, MCTS
MCSD, MCAD, MCDBA, MCP, ACP, ICSD
Blog: http://daron.yondem.com
Sorularınız için: http://daron.yondem.com/tr/sorusor