Makale Özeti

Microsoft CRM üzerinde veri sorgulaması yapmanın üç yolu bulunmakta ve ben bu üç yolu, bu yazı dizisinde örnekleriyle anlatacağım. Bu üç yol sırasıyla, Web Servislerini kullanmak, Sql kullanarak veritabanına erişim ve FetchXML kullanmak. Yazımızın birinci bölümü web servisleri ile başlıyor;

Makale

Microsoft Dynamics CRM 3.0 ‘dan Veri Sorgulama Yöntemleri -1 (Web Servisleri)

Microsoft CRM verilerini okumak isimli bir yazı dizisi oluşturmaya karar verdim. Bunun nedeni ise CRM ile uğraşan pek çok insanla tanışmam ve hepsinin farklı bir yol izlediğini görmem. Hepsi bir,iki yol biliyor ama çoğu eksik veya yanlış bilgilerle bu işi yapıyorlar. Bütün yöntemleri biraraya getirip anlatmak en iyisi olacak diye düşündüm.

Microsoft CRM üzerinde veri sorgulaması yapmanın üç yolu bulunmakta ve ben bu üç yolu, bu yazı dizisinde örnekleriyle anlatacağım. Bu üç yol sırasıyla, Web Servislerini kullanmak, Sql kullanarak veritabanına erişim ve FetchXML kullanmak. Yazımızın birinci bölümü web servisleri ile başlıyor;

Microsoft CRM, bizlere üzerinde uygulama geliştirmek için çok iyi bir platform mimarisi sunuyor. Bu mimarinin neredeyse temel yapıtaşı konumunda olan WebServis’leri ise bize özellikle veri yazarken büyük kolaylıklar sağlasa da veri okurken bazen karışık olabiliyor. Web Servisleri class(sınıf) mimarisinde olduğundan nesne paylaşımına dayalı bir altyapı sunuyor. Bu doğru kullanıldığında, bize, program yazarken uzun uzun attribute ve property hazırlamak derdinden kurtarıyor.

Microsoft CRM’in 2 adet temel Web Servisi bulunmakta;

  1. CRM Service : istediğiniz entity üzerinde Create(Oluşturma),Update(Güncelleme) , Delete(Silme) gibi işlemleri yapmanızı sağlıyor. Adresi;
    http://<yourservername(:port)>/mscrmservices/2006/crmservice.asmx
  2. Metadata Service : CRM’in entity ve picklist mimarisi gibi metadata veritabanında bulunan veriler üzerinde yine Create(Oluşturma),Update(Güncelleme) ,Delete(Silme) gibi işlemleri yapmanızı sağlıyor. Metadata verisi içerisinde bir picklist(yani combobox-dropdownbox)’in içeriği, bir alanın türü gibi sistem üzerinde kullandığımız nesnelere yönelik bilgileri tutmaktadır. Adresi;
    http://<yourservername(:port)>/mscrmservices/2006/metadataservice.asmx

Web Servisini Projemize Eklemek :

Visual Studio’da açtığımız uygulamamızın adı üzerinde sağ tuşa tıklayarak getirdiğimiz menüde aşağıdaki gibi “Add Web Reference”’a tıklıyoruz.

Web Servisini eklemek

Açılan pencereye eklemek istediğimiz servisin url’ini yazıyoruz ve “go” düğmesine tıklıyoruz.

Web Servisini eklemekWeb Servisini eklemek

Servis credential yani kimlik doğrulamak için bizden kullanıcı adı ve şifre isteyecek. Bunu geçtikten sonra “Web reference name”’e servise verecegimiz ismi yazıyoruz. Burada ben “MyService” ismini veriyorum. “Add Reference” düğmesine tıklıyoruz.Artık servisimizi projemize eklemiş durumdayız.
XML Web Servisleri hakkinda daha fazla bilgi almak ve kendi web servislerinizi yazmak istiyorsaniz aşağıdaki linklerden gerekli bilgiye ulaşabilirsiniz;

http://www.yazgelistir.com/Makaleler/makaleler.aspx?KatId=1000000009&Kat=XML%20Web%20Servisleri

http://www.codeproject.com/cs/webservices/myservice.asp

Kod Yazmaya Başlamak:

Servisimizi ekledikten sonra kod yazma işlemine geçebiliriz. Örnek kod bize CRM Servislerini kullanarak “ select fullname, contactid from filteredcontact where address1_city like ‘İstanbul’ ’” sorgusunu nasıl çekebileceğimizi gösterecek. Uygulamamızın ekran görüntüsü aşağıdaki gibi olacak ve veri çektikten sonra(Veri Çek (Query Expression) düğmesine bastıktan sonra) bize mesaj kutusu içinde istediğimiz veriyi gösterecek
Kod Yazmaya baslamak

(Aşağıdaki örnek kodu kendi projeniz üzerine yapıştıbileceğinizi düşündüğümden makalemin bundan sonraki kısmına kod üzerindeki not alanlarında devam ediyorum.)
Düğmenin arkasında yazan kodlar ve bunların açıklamalaı ise aşağıdaki gibidir; (CRM nesnelerine kolayca erişmek için en tepeye “ using TestApplication.MyService; ” kodunu eklemeyi unutmuyoruz tabii ki) (TestApplication burada benim uygulamamın adı siz kendi uygulamanızın adını yazmalısınız bunun yerine)


private
void btnRetrieveData_Click(object sender, EventArgs e)
{
   
try
    {
       
// CRM Servis'ini cagiriyoruz
       
CrmService service = new CrmService();

       
// servise network'te kim oldugumuzu soyluyoruz. (Eger CRM Server'i ile ayni domainde degilseniz
        // bunu yapmak zorundasiniz yoksa "The request failed with HTTP status 401: Unauthorized." hatasini alirsiniz)
        System.Net.NetworkCredential MyCredential = new System.Net.NetworkCredential();
        MyCredential.UserName =
""; // Domain Kullanici Adi
        MyCredential.Password =
""; //Domain Kullanicisinin Sifresi
        MyCredential.Domain =
""; //Domain Adi
        service.Credentials = MyCredential;
       
// Eger crm server ile ayni domainde iseniz ve sizin crm'de bir rolunuz varsa asagida parantezler icerisinde
        // belirttigim komutu yukaridaki 5 satir yerine kullanabilirsiniz
        // ( service.Credentials = System.Net.CredentialCache.DefaultCredentials; )
        // istedigimiz sutunlari getirmemizi saglayacak olan ColumnSet nesnemizi olusturuyoruz.

        ColumnSet cols = new ColumnSet();
       
// ColumnSet nesnemize geri dondurmek istedigimiz sutunlarin adini veriyoruz.

        cols.Attributes =
new string[] { "fullname", "contactid" };
       
// ConditionExpression nesnemizi olusturuyoruz.

       
ConditionExpression condition = new ConditionExpression();
       
// Bize donecek olan contact'lar icerisinde adresinin sehri stanbul olanlari filtreliyoruz.

        condition.AttributeName =
"address1_city";
        condition.Operator =
ConditionOperator.Like;
        condition.Values =
new string[] { "stanbul" };

       
// FilterExpression nesnemizi olusturuyoruz.
       
FilterExpression filter = new FilterExpression();
       

        // Yukarida olusturdugumuz kosul filtresini FilterExpression'a veriyoruz.
        filter.FilterOperator = LogicalOperator.And;
        filter.Conditions =
new ConditionExpression[] { condition };

       
// QueryExpression nesnemizi olusturuyoruz.
       
QueryExpression query = new QueryExpression();

       
// Yukarida olusturdugumuz filtremizi ve donmesini istedigimiz sutunlari QueryExpression'a veriyoruz.
        query.EntityName = EntityName.contact.ToString();
        query.ColumnSet = cols;
        query.Criteria = filter;

       
// Bu kosula uyan contact'lari sistemde sorgulatiyoruz.
       
BusinessEntityCollection contacts = service.RetrieveMultiple(query);
       
if (contacts != null)
           
if (contacts.BusinessEntities.Length > 0)
            {
           
    //BusinessEntityCollection array'indan sorgulama sonucunda donen ilk degeri aliyoruz.
                //Ve bu ilk degeri contact sinifina ceviriyoruz.
               
contact myContact = (contact)contacts.BusinessEntities[0];
               
if (myContact != null)
                {
                   
//artik elimizde olan contact sinifi ile yukarida bize donmesini istedigimiz sutunlarin
                    //iceriklerini alabiliriz.
                   
MessageBox.Show("ad-soyad:" + myContact.fullname.ToString() + " id:" + myContact.contactid.Value.ToString());
                 }
            }
    }
    // Soap yani Web Servisi hatalarini yakalamak icin ilgili Exception sinifimiz ekliyoruz.
   
catch (System.Web.Services.Protocols.SoapException ex)
    {
       
MessageBox.Show(ex.Message + " " + ex.Detail.InnerText);
    }
   
// Soap disindaki Standart hatalari yakalamak icin Exception'i da kodumuza ekliyoruz.
   
catch (Exception ex)
    {
       
MessageBox.Show(ex.Message);
    }
}

Programımızı çalıştırdığımızda bize istediğimiz bilgiyi sorgulayıp getirecektir. Bir makalemizin daha sonuna geldik. Unutmayın veri sorgulama yöntemleri ile ilgili 2 makale daha var sırada.

Barış KANLICA
Yazılım Uzmanı – Software Specialist
brsk@e-kolay.net
www.cub-e.net