Makale Özeti

Axapta’nın kurulum aşamasında son adıma gelmiş bulunuyoruz. Konfigurasyonları ayarlayıp uygulamayı derlersek Axapta’yı çalıştırabileceğiz. Bu adımlarda verdiğiniz kararların bir kısmını sonradan değiştiremeyeceksiniz, bu yüzden dikkatli olmalısınız.

Makale

            Axapta’nın kurulum aşamasında son adıma gelmiş bulunuyoruz. Konfigurasyonları ayarlayıp uygulamayı derlersek Axapta’yı çalıştırabileceğiz. Bu adımlarda verdiğiniz kararların bir kısmını sonradan değiştiremeyeceksiniz, bu yüzden dikkatli olmalısınız.

            Axapta istemcileri Axapta uygulamasına bağlanırken sizin girmiş olduğunuz bilgileri kullanırlar. Öncelikle Axapta istemcisine bu bilgileri vermeliyiz. Bunun için Windows Başlangıç menüsü altından Programlar’a geliyoruz. Burada da ‘Navision Axapta Configuration Utility’ i seçiyoruz.

Karşımıza gelecek ekranda varsayılan konfigurasyonu göreceksiniz.

Bu ekranda ‘Manage’ butonunu tıklayın ve ‘New Configuration’ seçeneğini seçin.

Karşınıza gelecek ekranda yeni bir konfigurasyon ismi belirleyin ve ‘OK’ butonuna basın.

İstemci konfigurasyon ilgili bilgileri gireceğimiz ekrana ulaşmış bulunuyoruz.

Axapta ilk kurulduğu zaman varsayılan tek kullanıcı ile gelir. Bu kullanıcı ‘Admin’dir. User alanına ‘admin’ bilgisini girelim. Ayrıca uygulamayı Türkçe kullanmak istiyorsak Language alanına ‘tr’ bilgisini girmeliyiz.

Client sekmesi Axapta uygulamasına iki katmanlı mı yoksa üç katmanlı mı bağlanacağımız bilgisini girdiğimiz yerdir. Eğer üç katmanlı bağlanacaksak nesne sunucusu bilgilerini ilgili alanlara gireriz. Biz iki katmanlı bağlanacağımız için bu kısmı atlıyoruz. Burada gördüğümüz gibi uygulamayı iki katmanlı mimariden üç katmanlı mimariye geçirmek sadece yaptığınız ayarlama ile ilgili.

Database sekmesinde ise veritabanı olarak SQL Server ya da Oracle seçeneklerinden hangisini kullanacağınızı belirtiyorsunuz. Bu seçenek sayesinde eğer Oracle lisansınız önceden varsa ekstra veritabanı sistemi lisansı almanıza gerek yok. Yine de SQL Server  kullanmanız her zaman tercih sebebidir.

Bu ekranda veritabanı ile ilgili ayarlamaları da yapabilirsiniz. Bu ayarlamaların açıklamalarını Axapta yardım dosyasından bulabilirsiniz. Biz standart kurulum için değişiklik yapmayacağız.

SQL Server sekmesine geldiğimizde ise SQL Server erişimi ile bilgilerinizi güncelleyebilirsiniz.

Burada ‘Server’ kısmına bağlanacağımız SQL sunucusunun ismini yazıyoruz. Biz tek bir bilgisayara kurulum yaptığımız için SQL sunucumuz da aynı bilgisayarda. Dolayısıyla ‘Server’ kısmına ‘(LOCAL)’ girebiliriz. Database kısmına ise Axapta veritabanının ismi olan ‘AXDB’ giriyoruz. ‘Database User Id’ ise Axapta veritabanına hangi kullanıcı adı ve şifre ile bağlanacağımızı belirler. Eğer istemci kurulumu sırasında veritabanı yaratma adımında şifre vermediyseniz ‘Default Password’ seçeneğini seçin. Diğer durumda ‘Use This Password’ seçeneğini işaretleyip vermiş olduğunuz şifreyi girmelisiniz.

Standart kurulum için diğer sekmelerde ayarlama yapmanıza gerek yok. İstemci konfigurasyonumuzu yapmış bulunuyoruz. Bir sonraki aşamada ise Axapta’yı çalıştırıp uygulama konfigurasyonlarını yapmamız gerekiyor. Öncelikle Windows’un başlangıç menüsünden Programlar’ı seçip, ‘Navision Axapta’ yı seçiyoruz.

Axapta ilk kez açılırken gerekli hazırlıkları yapmak için bir süre sizi bekletecektir, endişelenmeyin. Ardından giriş ekranı karşınıza gelecektir.

Kullanıcı Adı    : Admin
Şifre                 :

Şifre kısmına hiçbir şey girmeyin ve sistemi başlatın. Karşınıza ‘Kurulum Kontrol Listesi’ gelecektir.

Buradaki adımlar sırası ile uygulanmalıdır. Belirli adımları geçmeden diğerine geçmek mümkün değildir. Öncelikle ‘Uygulamayı Derle’ seçeneği ile uygulamayı derlememiz gerekir. Zaten uygulama içindeyiz, hangi uygulamayı derleyeceğiz diye düşünebilirsiniz. Axapta kendi içinden geliştirilebilir bir yazılımdır, iş süreçleri ile ilgili tüm kodlar Axapta’nın kendi dili olan X++ ile yazılmıştır. Dolayısıyla uygulamayı kendi içinden derlemeniz gerekecektir. Bu işlemin 1-2 saat süreceğini belirtmek isterim.

            Bir sonraki adımda ise Lisans Bilgileri’ni girmelisiniz. Bu bilgiler firmanıza Microsoft tarafından gönderilmiştir. Lisans Bilgileri yazısının yanındaki kutucuğa tıkladığınızda ilgili ekran açılacaktır.

Burada ‘lisans sahibi’ ve ‘bitiş tarihi’ bilgilerini kontrol edin ve formu kapatın. Size veritabanı güncellemesi isteyip istemediğiniz sorulacak, Evet diyerek devam edin.

Çok önemli ve gözden kaçabilen bir adım da ‘Konfigurasyon’. İlgili ekrana baktığımızda :

Her seçeneğin işaretli olduğuna kesinlikle aldanmayın. ‘+’ işaretlerine tıkladığınızda alt seçeneklerin içlerinin boş olduğunu göreceksiniz. Alt seçenekleri de aktif hale getirin.

Dördüncü aşamada ise ‘Genel Amaçlı Tipleri Ayarla’ ekranı karşınıza gelecek. Burada yaptığınız değişiklikleri ilk veri girişinden sonra değiştiremezsiniz. Bu ekran aracılığıyla ana veri tiplerinin özelliklerini belirliyoruz. Örneğin “tutar alanının sonunda 2 basamak olsun”.

Beşinci adımda veri sözlüğünü güncellemeniz gerekiyor. Mavi kutucuğa basıp karşınıza gelecek ekranda ‘Evet’ demelisiniz. Bu sayede Axapta veri sözlüğü SQL Server’ı kontrol edecek ve gereken ayarlamaları yapacak.

Altıncı adımda ‘Yardım Sistemi Başlatılıyor’ u göreceksiniz. Çok uzun bir işlem olduğu için boş bir zamanda yapabilirsiniz. Bu adımı atlayıp yedinci adıma geçiyoruz. Bu adımda ‘Referans Çizelgesini Güncelle’ seçeneğini seçiyoruz.

Hiçbirşey değiştirmeden ‘OK’ butonuna basın. ‘Tümünü Güncelle’ seçeneğini aktif hale getirirseniz Axapta sınıflar ve tablolar arasındaki ilişkiler dahil olmak üzere tüm ilişkileri düzenleyecektir. Bu ilişkileri takip açısından kolaylık sağlamaktadır.

Sekizinci adımda ‘Kullanıcı Grupları’ nı belirlemelisiniz. Kullanıcı gruplarının ana amacı yetkilendirme yapmaktır. Bu yetkilendirme belirli bir ekrana girişi kısıtlama olacağı gibi, kayıt bazında dahi yetkilendirme yapılabilir. Biz test sistemi kurduğumuz için sadece ‘Admin’ grubunu bırakıyoruz.

Dokuzuncu adımda ise ‘Şifre Parametreleri’ geliyor. Bu ekran aracılığıyla, maksimum hatalı giriş sayısı, minimum şifre uzunluğu gibi güvenlik kriterlerini belirleyebilirsiniz.

Onuncu adımda ise ‘Kullanıcılar’ gelecek. Buradan Axapta’yı kullanacak kullanıcıları ve gruplarını ayarlamaktayız.

Onbirinci ve son ekran ise ‘Şirketler’. Axapta’da çok sayıda şirketi aynı uygulama ve veritabanı altından takip edebilirsiniz. Tek yapmanız gereken bu ekrandan yeni şirket tanımlamak.

Bu ekranda hiçbirşey yapmadan standart şirket ile yolunuza devam edebilirsiniz.

Kurulum ve konfigurasyon adımlarını tamamladık, Axapta kullanmaya başlayabilirsiniz.Her adımı ayrıntısı ile açıklamamızın sebebini ise gerçekten kurulum yaparken daha iyi anlayacaksınız. Çünkü ERP kurulumlarında her adımın ayrı bir önemi vardır ve kaçırdığınız bir nokta ileride sizi çok daha fazla meşgul edecektir.

Anıl Özay
Yazılım Mühendisi
MCP, MBSCP